ZER DA E-LEARNING?

E-learning urruneko formazio eredua da Internet erabiltzen duena ikasteko tresnatzat. Eredu honekin ikasleak ikastaroa egin dezake munduko edozein lekutik eta nahi duen orduan.

Ordenagailu eta internet konexioarekin, ikasleak azaldutako jarduera interaktiboak egingo ditu, ezagutza lortzeko beharrezkoa izango duen informazio guztia izango du, irakaslearen laguntza izango du, tutore eta ikaskideekin harremanetan egongo da, duen aurreratze maila ebaluatuko du, eta abar.

Eredu honetan eskainitako ikastaroek industria, teknologia eta kudeaketa arloekin zerikusia duten gaitasunak lortzen lagunduko dizue.

Bestalde, I-rakaskuntza (internet bidezko ikasketa) Internetek ematen dituen aukerak hezkuntzan aprobetxatzearen ekintza bezala defini daiteke. Beste hitz batzuetan, ordutegi eta kokapen geografikoaren menpe ez dagoen ikasketa prozesu bat da
i-rakaskuntza.

Non erabili daiteke?

Aplikazioak asko izan daitezke baina hauek izan daitezke interesgarrienetarikoak.
Unibertsitateetan, ikasleek klasez kanpoko praktikak edo egin beharrak egiteko aukera ematen du.

Eskola eta Ikastoletan, aurreko adibidetik eratorri daitezkeen aplikazioaz gain, irakasleak gidaturiko internet bidezko ikasketa prozesu bat abia daiteke. Era honetan ikastetxean egiten denaz gain irakasleak bidalitako lana internet bidez egin, irakasleak hau zuzendu eta eztabaida parte hartzaile bat ere eman daiteke, ikasketa prozesua dinamikoagoa bihurtzeaz gain denontzako aberatsagoa izan baitaiteke.

Beste alde batetik, eskoletako eta ikastoletako irakasleei begira euren eten gabeko ikasketan laguntza handikoa izan daiteke. Bere denbora hobeto antolatzeko aukera ematen zaio irakasleari eta ikasi behar dituen gaiak ikasteaz gaian, berarekin batera lan berdinean ari direnekin gaia eztabaidatzeko, komentatzeko edo galdera denon artean konpontzeko aukera ederra ematen du. Berriro ere denon artean ikasketa prozesu osatu eta sortzaileago bat lortuz.

Bloga irakaskuntzan

Duela urte batzuetatik hona oso ezagunak egin dira blogak. Dagoeneko edonork du blog bat: politikariek, kirolariek, kazetariek, idazleek… eta, nola ez, irakasleek ere. Blogak sekulako indarra hartzen ari da irakaskuntzan, oso tresna baliagarria dela erakutsi baita hainbat ikasgeletan. Eskoletan blogen presentzia ohikoa bihurtzen ari da; irakasleen blog pertsonalak, ikasleen blogak, eskolako blogak… non-nahi topa ditzakegu gaur egun. Zer dute blogek, irakaskuntza munduan hain erabiliak izateko?

Blog baten bitartez irakasleek euren esperientziak eta ezagutzak erakutsi ditzake, baina ez hori bakarrik, hau dena modu didaktiko batean irakatsi diezaiokete ikasleei. Dena den, oraindik badaude blogaren abantaila horiekin lan egiteko trebatu behar diren zenbait irakasle, gauza berria baitu. Hori bai, epe laburrean irakasle guztiek modu eraginkor batean erabiltzen jakingo dute. Gainera, ezin dugu ahaztu belaunaldi berrioi bete-betean harrapatu gaituela blogaren mundu honek, eta ondorioz, oso prestatuta gatozela.

Ikasleek euren ezagutza propioa sortu dezakete internetaren bitartez, baina horretarako euren lana gidatuko dien norbait behar dute, hau da, irakasleen laguntza behar dute proposatzen zaien lana modu eraginkor batean burutzeko.

Blogak formaziorako eta komunikaziorako lagungarriak dira, iritzi trukaketa bultzatzen baitu. Ikasleek euren ezagutza propioa sortzen dute, besteen ideiak eta iritziaz kontuan hartuz. Ideiak, ezagutzak, esperientziak... adierazteko ahalmena garatu eta sormena bultzatzeko aukera ematen ditu. Ikasteko tresnarik egokiena bloga da; blogari esker idazteak balioa berreskuratzen du komunikazio eta ezagutzaren alorrean. Bloga ikasteko tresna denez gauza asko egin daitezke blogen bitartez: albisteak zabaldu, eztabaidak sortu, lanak argitaratu, hausnarketak, ideiak, iritziak eta informazioa konpartitu edo argitaratu, elkarlanean aritzea, komunikatzea, gelako lanak egin, sormena landu eta azkenik, hau guztia irakasleak kudeatu dezan tutorizazio birtuala ere posible da.

Blogak beste komunikazio tresna bat izanik, elkarrekintza handiko komunikabide bat bezala erabili daiteke. Komunikazioa garrantzitsua da, eta blogak aukera asko ematen ditu lagunekin kontaktuan jartzeko era erraz eta azkar batean. Elkarrengandik gauza asko ikasten ditugu, eta beraz, blogak horretarako ere balio du, besteen ezagutzak eta esperientziak kontuan hartuz aspektu guztietan (sozialean, kulturalean zein pertsonalean) aberasteko.

Bestalde, blogetan aurkitu ditzakegun edukiak ez dira bakarrik testualak, baizik eta ikusentzunezko multimediez (argazkiak, bideoak eta audioak) lagundurik ere agertzen dira, eta horrek asko laguntzen du edukiak erraz ulertzen eta barneratzen. Atzerriko Hizkuntzaren kasuan, multimedia funtsezkoa tresna bihurtzen da edozein hizkuntza ikasteko prozesuan, entonazioa eta ahoskatzeari arreta jarri nahi bada, adibidez.

Blogak irakaskuntzan oso erabilgarriak izan daitezke. Izan ere, esperientzia eta iritzi pertsonalak askatasun osoz adierazteko aukera ematen du, eta noski bertan irakurleek ere parte hartu dezakete euren iritziak, erantzunak edota ikuspuntuak eskeiniz. Honekin, zera esan nahi dut, ikasle bakoitzak ematen dituen ideiekin debate interesgarri eta zabal bat sortu daitekeela, eta debate honen bidez ikasleek euren ezagutza aberastu dezaketela.

Egia da, badaudela ikasle batzuk nota txarrak dituztenak baina esperientzia eta ezagutzez beteriko blog interesgarri bat sortzeko sekulako abilezia dutenak. Honek esan nahi du motibazioa funtsezko pieza dela ikaskuntza arrakastatsua izan dadin. Blogak, beraz, motibatzeko tresna bezala erabil daitezke. Era honetan, gazteak motibatzeaz gain, teknologia berrietan hezitzen dira ere.

Bloga, lanak entregatzeko ere baliagarria da. Irakasleak lanak paperean entregatu beharrean blog batean zintzilikatzeko aukera eman dezake, era horretan gauzak automatikoki ordenatzen dira orden kronologikoan eta laguntza edo iruzkinak egin ditzakete irakasle eta beste ikasleek euren arteko arteko elkarrekintza handituz.

Bukatzeko, konklusio gisa, blogak hainbat aspektu indartzen edo bultzatzen ditu: Komunikatzeko gaitasuna, ikasle-irakasle arteko harremanak, iritzi kritikoa, ikaskuntza aktiboa, ikasteko gogoa edota jakin-mina, partaidetza, talde lana, elkarreragintza, ezagutza konpartitzea,...

Teknologia Berriak irakaskuntzan

Seymour Papertek dioenez (Papert, 1993), eskolaren eta ikaskuntzaren inguruan "ordenagailuek beraien ahalmen guztia erakusten dute, dena aldatzeko aukera ematen dutenean". Azken urteotan ordenagailuak eta beraien hedapen naturalak, sareak, unibertsitateko eta eskoletako ingurunea hartu dute. Ondorioz, "dena aldatzen" ari al da? Gure irakasleen irakaskuntza praktikak modu sakonean aldatzen ari al dira?

Unibertsitate tradizional baten eguneroko jarduerei gainbegiratu bat emanez gero, ezetz ondoriozta dezakegu; irakaskuntza praktikak, orokorrean, orain dela ehun urteko irakasle eskolako espirituari eta irakasleen "jakintza kutxa" paperari eusten dio. Non gelditzen dira gaur egun ditugun komunikazio aukera askotarikoak? Zergatik ez dira praktikan jartzen teoria pedagogiko berriak, orain, teknologiak aukera ematen duenean? (Larios, 1998). Errudunen bat bilatu behar badugu, eta ez da bakarra izango, teknologiak berak eta irakaskuntza instituzioen moteltasunak banatu beharko dituzte ardurak.

Interesgarria da erreparatze irakaskuntzarekin zuzenean loturiko aurrerapen teknologiak oso mantso sartzen ari direla irakaskuntza sarean; era berean, itxura denez, "hezkuntza teknologia" modu harrigarrian ari da aurreratzen. Agian azkartasun hori bera da egokitzapena zailtzen duena: egonkortasun faltak eta etengabeko aldaketak instituzioak eta irakasleak urrundu egiten ditu hain aldakorrak diren lanak onartzetik, hauek erabat aprobetxatu aurretik aldatu egin beharko bailirateke. Gehiegizko aldakortasunak "bukatu gabeko lanaren" itxura eman dezake, erabat "fidagarria" ez den zerbaitena.

Noski, dena errazagoa izango litzateke unibertsitateek urteetako mugikortasunik ezaren zamarik edukiko ez balute. Instituzio horiei ez zaie erraza suertatzen ezarrita dagoen irakaskuntzarekin haustea kognitiboki eraginkorragoak direnekin ordezkatzeko, baina "historiaren zamarik" jasan gabe.

Gauzak horrela, paradoxa batekin egiten dugu topo: moteltasun eta inertzia handia duen sistema batean sartu nahi dira etengabeko aldaketa azkarrak bizi dituzten elementu teknologikoak. Egoera horren aurrean, galdera bat sortzen da: nola lotu bi kontzeptuak, teknologia eta unibertsitatea, irakaskuntza prozesuak garatzeko eta teknologia berrien praktika aprobetxatzen duten irakaskuntza sistemak lortzeko? Bestela esanda: unibertsitate berriaren testuinguruan, zein da informazioaren teknologiaren berrikuntzek duten funtzioa?

Teknologia berriak irakaskuntzan

View more presentations from euskaljakintza.

Webaren gorakadarekin halako joera iraultzaile bat etorri zen: Internetek ordura arte ezagutzen genuen unibertsitatea desagerraraziko zuela uste zen. Gaur egun, hasierako gogo haiek itzaltzen hasi dira, irakaskuntza instituzioek oldar berritzaileari aurre egiten asmatu baitute. Ondorioz, uste baino aldaketa txikiagoak sortu dira. Horrela, badirudi, ezeren iraultza egiten baino gehiago betiko praktika tradizionalei sostengua ematen ari direla. Orain, profesional askok Microsoft PowerPoint erabiltzen dute gardenkiak sortzeko, beraien ikasleekin posta elektronikoz komunikatzen dira eta eskolak ematen dituzte bideokonferentzia bidez. Baina gardenkiek hor jarraitzen dute, irakasle-ikasle harremanak nahiko eskasak dira eta eskolak magistralak dira oraindik.

Agian iritsi da unea inguruan dugun olde teknologikoari abantaila ateratzeko; eskakizun iraultzailerik gabe, mobilizazio dei handirik gabe baina konformismo mugiezinean erori gabe (Garcia, 2000). Agian "erdibideko teknologiak" indartzeko garaia da, hau da, gaurko irakaskuntza eskemekin guztiz hautsi gabe eta mundu elektronikoan erabat lotu gabe, poliki aitzinatzeko aukera ematen duten beste eredu batzuk, "isileko iraultza" bat sortuko duten teknologiak, azken finean.

Orain, gure instituzioetan gehien erabiltzen diren irakaskuntza praktikak aztertzen hasi behar dugu, praktika horiek garatzen lagunduko duten teknologiak sar ditzagun poliki-poliki. Betiere informazioaren teknologia berrien eta praktika "pedagogiko berrien" bateratzea bilatuz eta, noski, bateratze horren eszenatokia eguneroko irakaskuntza izango dela pentsatuz.